Qara dəniz regionunda daha səmərəli əlaqələndirmə üçün avtomobil nəqliyyatı liderlərindən çağırış

28 May 2026 - 08:12

Azərbaycan Beynəlxalq Avtomobil Daşıyıcıları Assosiasiyasının (ABADA) Baş katibi Kənan Qurbanov BSEC-URTA-nın 47-ci Baş Assambleyasında Azərbaycanı təmsil edib.  Yunanıstanın Saloniki şəhərində IRU üzvü olan OFAE tərəfindən təşkil edilən tədbirdə əsas müzakirə mövzuları nəqliyyat əlaqələndirməsi, rəqəmsallaşdırma, sərhəd-keçid prosedurlarının sadələşdirilməsi, dayanıqlılıq və region üzrə nəqliyyat operatorlarının üzləşdiyi əməliyyat çətinlikləri olub.

IRU prezidenti Radu Dinesku Baş Assambleyanın açılışında bildirib ki, geosiyasi gərginliklər, yanacaq qiymətlərinin artması, sürücü çatışmazlığı, sərhəd-keçid problemləri və viza məsələləri region üzrə nəqliyyat operatorlarına ciddi təzyiq göstərməkdə davam edir. O qeyd edib ki, dayanıqlı və səmərəli nəqliyyat əməliyyatlarının təmin olunması üçün daha güclü regional əməkdaşlığa, daha ağıllı sərhəd idarəçiliyinə və praktik asanlaşdırıcı tədbirlərə ehtiyac var.

IRU-nun Baş katibi Umberto de Pretto isə bildirib ki, son otuz il ərzində Qara dəniz regionu dünyanın ən mühüm nəqliyyat və logistika körpülərindən birinə çevrilib. O, Orta Dəhlizin artan əhəmiyyətini, İraq üzərindən yaranan yeni nəqliyyat imkanlarını və regiondakı davam edən çətinliklər fonunda GCC ölkələri ilə güclənən əlaqələri xüsusi vurğulayıb.

IRU rəhbərləri həmçinin TIR-EPD, eTIR və eCMR kimi rəqəmsallaşdırma təşəbbüslərinin gözləmə müddətlərinin azaldılması, şəffaflığın artırılması və region üzrə nəqliyyat əməliyyatlarının daha proqnozlaşdırıla bilən və səmərəli hala gətirilməsi baxımından mühüm rol oynadığını bildiriblər. IRU sərhəd keçidlərinin daha rahat həyata keçirilməsi məqsədilə koordinasiyalı sərhəd idarəçiliyinə, risk əsaslı nəzarət mexanizmlərinə və “TIR Green Lane” sisteminə dəstəyini bir daha təsdiqləyib.

Toplantıda Yaxın Şərqdə baş verən son proseslərə və regional əlaqələrin gücləndirilməsində TIR sisteminin artan roluna xüsusi diqqət ayrılıb. Məsələn, sistemin tətbiqindən sonrakı ilk il ərzində İraq üzərindən təxminən 2 000 TIR əməliyyatı həyata keçirilib.

Yaxın Şərq üzrə yeni nəqliyyat dəhlizləri və pilot layihələr Avropa ilə GCC ölkələri arasında daşınma müddətini və xərclərini əhəmiyyətli dərəcədə azaldır.

Görüş zamanı vurğulanan nümunələr arasında aşağıdakılar yer alıb:

• Türkiyədən Küveytə daşınmalar dəniz marşrutları ilə təxminən bir ay çəkdiyi halda, avtomobil nəqliyyatı vasitəsilə təxminən dörd günə tamamlanıb.

• Avropadan BƏƏ-yə TIR yük maşınları ilə daşınmalar təxminən 10 gün çəkdiyi halda, dəniz və multimodal nəqliyyat vasitəsilə bu müddət 35–40 gün təşkil edir.

• Səudiyyə Ərəbistanı ilə BƏƏ arasında tətbiq edilən “TIR Green Lane” sistemi sərhəd keçid müddətini 2–3 gündən 4–6 saata endirib.

IRU həmçinin Avropa və GCC regionunda beynəlxalq nəqliyyat əməliyyatlarına mənfi təsir göstərən sürücü viza problemlərinin həllinin vacibliyini bir daha vurğulayaraq, peşəkar sürücülər üçün daha praktik, proqnozlaşdırıla bilən və uzunmüddətli viza həllərinə çağırış edib.

Görüşün yekununda IRU və BSEC-URTA Qara dəniz regionunda və onun hüdudlarından kənarda daha əlaqəli, rəqəmsal və səmərəli nəqliyyat sistemlərinin inkişafı istiqamətində birgə əməkdaşlığı davam etdirmək öhdəliyini bir daha təsdiqləyiblər.